Y bridiau gwahanol
Nodweddion cyffredinol y prif fridiau cig eidion:
Mae gan y bridiau trymach gynnydd pwysau byw uwch, ond mae ganddynt hefyd fwy o achosion o dystocia (anhawster lloia) a mwy o farwolaethau ymhlith lloi o gymharu â bridiau llai.
Mae gan fridiau cyfandirol gyfnodau cario sydd ychydig yn hirach na bridiau brodorol Prydeinig.
Aberdeen Angus
Aberdeen Angus
Wedi’i ddatblygu yn yr Alban o wartheg brodorol i Swydd Aberdeen ac Angus
Lliw: Du neu Goch
Naturiol yn ddi-gyrn
Brid cig eidion poblogaidd yn yr Unol Daleithiau
Pwysau’r famoges: 600-900 kg
Pwysau’r tadogwr: 900-1100kg
Tarddiad: Yr Alban, DU
Pwrpas: Tadogwr Terfynol
Gwartheg Belgian Blue Prydeinig
Gwartheg Belgian Blue Prydeinig
Corff hir mawr gyda chyhyr dwbl yn y chwarter ôl
Lliw: Yn Amrywio o Wyn a Du
Cynnyrch cig gwerthadwy iawn
Mae dystocia cynyddol yn broblem gyda’r brîd
Pwysau’r famoges: 800kg
Pwysau’r tadogwr: 1300kg
Tarddiad: Gwlad Belg
Pwrpas: Tadogwr Terfynol
Charolais
Charolais
Y brid cyfandirol cyntaf o wartheg i gael ei gyflwyno i Brydain Fawr
Lliw: O Wyn hufennog drwodd i Liw Gwenith
Cafodd teirw eu mewnforio i ddechrau gan gynhyrchwyr llaeth a oedd yn ceisio tad i wella cydffurfiad eu lloi.
Cynnydd pwysau byw dyddiol uchel a gwell cydffurfiad
Pwysau’r famoges: 600-900 kg
Pwysau’r tadogwr: 900-1100 kg
Tarddiad: Ffrainc
Pwrpas: Tadogwr terfynol a’r tadogwr cenhedlu ar gyfer y rhan fwyaf o wartheg sugno cyfandirol.
Galloway
Galloway
Brid buchod sugno gwydn
Yn addas ar gyfer systemau mewnbwn isel
Buchod hirhoedlog
Pwysau’r famoges: 400-600 kg
Pwysau’r tadogwr: 800-950 kg
Tarddiad: Yr Alban
Pwrpas: Brid buchod sugno brodorol a geir mewn lleoliadau fferm anffafriol.
Henffordd
Henffordd
Anian hawdd
Lliw: Wyneb gwyn a chôt goch
Prif frid tadogwyr terfynol cyn mewnforio bridiau cyfandirol.
Pwysau’r famoges: 700-800 kg
Pwysau’r tadogwr: 1200-1500 kg
Tarddiad: Henffordd
Pwrpas: Tadogwr Terfynol
Limousin
Limousin
Yn cynhyrchu cig eidion heb lawer o fraster yn yr ystod pwysau canolig
Lliw: Coch Euraidd
Pwysau geni ysgafnach na llawer o fridiau cyfandirol ond pwysau diddyfnu uwch ac anifal cyhyrog
Cyfnod cario estynedig
Pwysau’r famoges: 650 kg
Pwysau’r tadogwr: 1000 kg
Tarddiad: Ffrainc
Pwrpas: Tadogwr terfynol ac yn ddewis poblogaidd i genhedlu’r rhan fwyaf o fuchesi sugno.
Simmental
Simmental
Gallu mamol
Lliw: Lliw Coch Euraidd/Gwyn
Aeddfedrwydd cynnar
Hirhoedledd
Cyfraddau twf uchel
Pwysau’r famoges: 600-900 kg
Pwysau’r tadogwr: 1100-1400 kg
Tarddiad: Y Swistir
Pwrpas: Tadogwr terfynol ac yn ddewis poblogaidd i genhedlu’r rhan fwyaf o fuchesi sugno.
Stabiliser
Stabiliser
Hybrid sy'n cadw lefelau uchel o egni hybrid i gynyddu ffrwythlondeb ac egni lloi
Lliw: Brown cochlyd
Yn atgenhedlu fel brid pur
Anian dawel
Pwysau’r famoges: 650 kg
Pwysau’r tadogwr: 1200 kg
Tarddiad: Unol Daleithiau America / Canada
Pwrpas: Brid buwch sugno
Wagyu
Wagyu
Fe'i defnyddir i gynhyrchu cig eidion Kobe sy'n adnabyddus am flas, breuder a gwead brasterog brith.
Pwysau’r famoges: 560 kg
Pwysau’r tadogwr: 940 kg
Tarddiad: Siapan
Pwrpas: Ar gyfer cynhyrchu cig yn benodol
Gwartheg Duon Cymreig
Gwartheg Duon Cymreig
Brid gwartheg traddodiadol Cymru sy'n ddu ei liw.
Lliw: Du i gyd
Buwch sugno wydn a ddarganfuwyd yn bennaf yn yr Ardaloedd Llai Ffafriol ac sy’n tarddu o stoc gwydn a phwrpasol
Greddfau mamol cryf a'r gallu i fagu llo ar ddiet porthiant gwael.
Pwysau’r famoges: 650-850 kg
Pwysau’r tadogwr: 1000-1200 kg
Tarddiad: Cymru
Pwrpas: Buwch sugno frodorol
Mae gan bob un ohonynt wahanol ddibenion ac yn gweddu i systemau a ffermydd gwahanol.
I gael rhagor o wybodaeth am bob brîd, ewch i wefannau’r gwahanol gymdeithasau gwartheg.